afspraken 9 t/m 58

afspraak 9 
afspraak 10
afspraak 11
afspraak 12

afspraak 13
afspraak 14
afspraak 15
afspraak 16
afspraak 17

afspraak 18

afspraak 19

afspraak 20

afspraak 21

afspraak 22
afspraak 23

afspraak 24

afspraak 25

afspraak 26 
afspraak 27

afspraak 28
afspraak 29

afspraak 30

afspraak 31
afspraak 32
afspraak 33
afspraak 34
afspraak 35
afspraak 36
afspraak 37

afspraak 38

afspraak 39

afspraak 40

afspraak 41

afspraak 42
afspraak 43 
afspraak 44

afspraak 45

afspraak 46

afspraak 47

afspraak 48

afspraak 49

afspraak 50

afspraak 51

afspraak 52

afspraak 53

afspraak 54
afspraak 55

afspraak 56

afspraak 57

afspraak 58
afspraak 9 

weetwoord de kip en het ei 

groep 7:

• bedreigen
• begeleiden
• bereiden (eten)
• bereikbaar
• het eigendom
• het gewei
• onderscheiden
• de opleiding
• het porselein
• reinigen
• schijnheilig
• het terrein
• uitgebreid
• verspreiden
• de waterleiding

groep 8:
• de aanleiding
• de beits
• eisen
• feitelijk
• het gerei
• heien
• het heimwee
• het leidsel
• de neiging
• de omheining
• het peil
• peinzen
• het refrein
• scheiden
• het seizoen
• de steiger
• steil
• de verleiding
• verscheidene
• vleien

afspraak 10

weetwoord blauw  groep 4 en 5:

• het applaus
• nauwkeurig
• het restaurant
• de wenkbrauwen

groep 8:
• de astronaut
• de augurk
• de aula
• de auteur
• de dauw
• de fauna
• nauwelijks

afspraak 11

weetwoord voet  groep 7:
• de afvoer
• bedorven
• begraven
• de ervaring
• gevoelig
• de haver
• het ivoor
• de nevel
• de ooievaar
• schuiven
• tevergeefs
• uitvoerig
• de velg
• het ventiel
• de vink
• de vleermuis
• de vonk
• vreselijk
• de vriend
• vrijwillig

groep 8:
• het advies
• de advocaat
• het afval
• de kikvors
• de reserve
• het vaandel
• de variatie
• venijnig
• het veto
• de villa
• de vitamines
• het vlies
• het vonnis

afspraak 12

weetwoord zon  groep 7:
• afzonderen
• bezorgd
• de bielzen
• bijzonder
• bonzen
• gezamenlijk
• het gezelschap
• griezelig
• het plezier
• de spinazie
• de zekerheid
• zelfstandig
• de zender
• zenuwachtig
• zielig
• de zijkant
• zoemen
• zorgzaam

groep 8:
• het dozijn
• hetzelfde
• tezamen
• verzamelen
• de zalf
• de zebra
• de zeem
• zelden
• het ziekteverzuim
• zodoende
• zogenaamd
• zondigen
• de zoom
• de zotheid
• de zuivel

afspraak 13

weetwoord touw 

groep 7:
• aanhoudend
• de boekhouder
• eenvoudig
• het houvast
• de huishouding
• de landbouwer
• het onderhoud
• trouwen
• vouwen
• wantrouwen

groep 8:
• de beeldhouwer
• het berouw
• de brouwerij
• het honderdvoud
• Moskou
• de strijkbout
• uitjouwen

afspraak 14

weetwoord pijl en boog 

groep 7:
• de anijs
• het bedrijf
• berijden (sturen)
• bijdehand
• grijnzen
• krijsen
• de lekkernij
• de liefhebberij
• het paradijs
• de radijs
• schijnen
• stijgen
• de tijger
• uitwijken
• verdwijnen
• vermijden
• de vuurpijl
• de wijziging
• zwijgzaam

groep 8:
• de afwijking
• bezwijken
• blijkbaar
• chagrijnig
• enerzijds
• de ijdelheid
• de loterij
• het magazijn
• de medicijn
• de nijverheid
• smijten
• verwijten
• wederzijds
• wijzigen
• wrijven

afspraak 15

weetwoord fiets 

groep 7:
• fanatiek
• de fazant
• Finland
• de firma
• de folder
• fors
• fotograferen
• de frikadel
• de frituurpan
• de infectie
• de informatie
• de lichtflits
• de lucifer
• de oefening
• de olifant
• de stroopwafel
• twijfelen
• het uniform
• windsurfen

groep 8:
• failliet
• de fauna
• feitelijk
• de file
• de/het filet
• de finale
• fladderen
• de/het flanel
• het flitslicht
• de flora
• de fotografie
• het fragment
• de functie
• de fusie

afspraak 16

weetwoord sok 

groep 7:
• de kransen
• het penseel
• de persoon
• het plantsoen
• de salto
• de sandalen
• de satelliet
• de sauna
• het servet
• seinen
• het sieraad
• sierlijk
• simpel
• sjouwen
• solderen
• het succes
• versieren

groep 8:
• de sabotage
• de sensatie
• sentimenteel
• sinds
• de sirene
• de solist
• super
• de surprise
• de sweater
• het systeem

afspraak 17

regelwoorden zo,zee 

regel: Als je aan het eind van een klankstuk een klinker hoort, schrijf je hem met één letter, behalve bij ee achteraan, want die blijft met 2 letters staan.
• de auto
• het diploma
• ermee
• de foto
• het idee
• de moskee
• de paraplu
• de piano
• de sla
• de snee
• het stro
• de studio
• de tree

afspraak 18

regelwoorden petten, rokken 

regel: Als ik aan het eind van een klankstuk een korte klinker hoor, ga ik bij het volgende klank stuk met 2 dezelf de medeklinkers door.
• aangetroffen
• de ballonnen
• de collecte
• de commandant
• de commissaris
• de commissie
• de commode
• kapotte
• de kennel
• de koffer
• de krotten
• de middellijn
• onmiddellijk
• ontploffen
• de pakketten
• de passagiers
• de rapporten
• de stoffer
• vergissen
• de verrassing
• verschillende
• de vlekken

afspraak 19

regelwoorden ramen, muren 

regel: Als ik aan het eind van een klankstuk een lange klinker hoor, gebruik ik daar maar 1 letter voor.
• beleven
• de kapitein
• de kieviten
• de leeuweriken
• de monniken
• stomen
• vragen

afspraak 20

regelwoord hoofdletter 

regels: Elke zin begint met een hoofdletter. De voor- en achternaam van iemand beginnen met een hoofdletter. Namen uit de aardrijkskunde beginnen met een hoofdletter. Titels van personen beginnen met een hoofdletter. Begin van de zin
• Hij komt te laat.
• De hond blaft
Voor- en achternaam
• Corine Drost
• Freek van Amers
Namen uit de aardrijkskunde
• Frankrijk
• Japanse
• Maas
• Noord-Holland
• West-Europees
Officiële titels van personen
• Hare Majesteit
• Zijne Excellentie
Overige
• de Allerhoogste
• de Kindertelefoon
• het Latijn
• de Melkweg
• Pasen
• de Tweede Wereldoorlog

afspraak 21

net als twintig 

• beverig
• gunstig
• zielig

afspraak 22

net als vrolijk 

• dadelijk
• heerlijk
• vrolijk

afspraak 23

net als suiker, deksel 

• appel
• ketel
• mager

afspraak 24

net als kinderen, mazelen, tekenen 

• ordenen
• ploeteren
• regelen

afspraak 25

net als snelheid 

• boosheid
• dorheid
• gulzigheid

afspraak 26

weetwoord kachel 

groep 7:
• de chaos
• chemisch
• het chroom
• de goochemerd
• hachelijk
• de huichelarij
• mechanisch
• de parochie
• toejuichen
• Tsjechisch

groep 8:
• de/het chloor
• de cholera
• de chrysant
• noch
• de pechvogel

afspraak 27

weetwoord camping (c = k) 

groep 7:
• de cassetteband
• de catalogus
• de cola
• Colombia
• commercieel
• de conciërge
• het crematorium
• de musicus
• de occasion
• de recorder

groep 8:
• de cacao
• het cadeau
• het café
• de collecte
• het comité
• de commandant
• de commissaris
• de commissie
• de commode
• het complot
• de coupé
• de crème
• de cycloon
• de motorcross
• de publicatie

afspraak 28

weetwoord cent (c = s) 

groep 5 en 6:
• de ceintuur
• de cel
• de cent
• centraal
• het centrum
• het cijfer
• het circus
• feliciteren
• precies
• speciaal
• de cello
• de/het cement
• de centimeter
• de centrifuge
• de cirkel
• de citroen
• het concert
• de decimeter
• de oceaan

groep 8:
• de ceremonie
• de cilinder
• de circulaire
• de concentratie
• de directrice
• de leverancier
• het principe
• het procent
• de provincie
• sociaal

afspraak 29

weetwoord afkortingen 

groep 7:
• ahob = automatische halve overwegbomen
• B. en W. = Burgemeester en Wethouders
• d.m.v. = door middel van
• EHBO = eerste hulp bij ongelukken
• i.g.st. = in geode staat
• inl. = inlichtingen
• mevr. = mevrouw
• m.i.v. = met ingang van
• nr. = nummer
• tel. = telefoon
• t/m + tot en met
• t.n.v. = ten name van
• v.a. = vanaf
• V.N. = Verenigde Naties
• z.g.a.n. = zo goed als nieuw

groep 8:
• BTW = belasting toegevoegde waarde
• d.d. = de dato
• d.i. = dat is
• e.k. = eerstkomende
• e.v. = eertsvolgende
• h.g. = hartelijk gefeliciteerd
• n.m. = namiddag
• o.i.d. =of iets degelijks
• t.a.v. = ten aanzien van
• t.b.v. = ten behoeve van

afspraak 30

weetwoord thee 

groep 5:
• de apotheek
• de bibliotheek
• de methode
• het theater
• thans
• de thee
• Theo
• de thermometer
• Thomas
• thuis

groep 8:
• althans
• enthousiast
• de hypotheek
• katholiek
• sympathiek
• het thema
• de theorie
• de therapie
• de thermosfles
• de thermostaat

afspraak 31

regelwoord acht 

regel: Na een korte klinker schrijf je niet gt, maar cht, behalve bij hij legt, hij ligt en hij zegt.
• de berichten
• de bocht
• bracht
• dichte
• het gedicht
• het gehucht
• het gerucht
• de kracht
• kucht
• slecht
• de vlecht
• de vracht

afspraak 32

regelwoord hoed 

regel: Door het woord langer te maken hoor ik een d of een t: hoed – hoeden, pet – petten. Dit geldt niet bij een persoonsvorm.
• het blad
• duizend
• het eind
• het gebied
• gehoorzaamd
• geparkeerd
• gevoed
• honderd
• de speld
• de tand
• verkeerd
• vreemd

afspraak 33

regelwoorden baas/bazen, dief/dieven 

regel 1: Als je het meervoud maakt van een woord, dat eindigt op een lange klinker + s, verandert de s in een z. Dat gebeurt ook bij woorden die eindigen op -oes, -uis, -ies, -eus en -ijs, behalve bij kruisen.
• de doos/dozen
• de kaas/kazen
• de kies/kiezen
• de luis/luizen
• de matroos/matrozen
• de mees/mezen
• de neus/neuzen
• de poes/poezen
• de prijs/prijzen
• de sluis/sluizen

regel 2: Als je het meervoud maakt van een woord dat eindigt met een f, verandert de f in een v, behalve bij fotografen, smurfen en surfen.
• beloof/beloven
• de brief/brieven
• de druif/druiven
• de kluif/kluiven
• de neef/neven
• schrijf/schrijven
• de schroef/schroeven
• de slurf/slurven
• de staaf/staven
• de zeef/zeven

afspraak 34

net als vakantie 

• de administratie
• de democratie
• de demonstratie
• de directie
• de emigratie
• de garantie
• de organisatie
• de prestatie
• de productie
• de registratie
• de situatie
• de variatie

afspraak 35

net als horloge 

• de bagage
• de etage
• de lekkage
• de logeerkamer
• logeren
• de passagier
• het privilege
• de slijtage
• de spionage
• de massage
• de vitrage

afspraak 36

regelwoorden zingt, zinkt 

regel: Wordt de persoonsvorm met ngt of nkt geschreven? Het meervoud zal het antwoord geven.

ngt
• hij behangt(behangen)
• zij mengt(mengen)
• zij springt (springen)
• zij verlangt(verlangen)
• hij verlengt (verlengen)

nkt
• hij bedankt (bedanken)
• hij jankt(janken)
• zij drinkt (drinken)
• zij klinkt (klinken)
• hij stinkt(stinken)
• hij verdenkt(verdenken)
• zij verdrinkt(verdrinken)

afspraak 37

regelwoorden minuut, gieter 

regel: De lange klinker ie krijgt aan het eind van de lettergreep meestal gezelschap van de letter e als daarna een stomme lettergreep volgt. Ook aan het eind van een woord volgt de letter e, maar de maanden doen daar niet aan mee.
• de gitaar
• de kilogram
• minimaal
• de piraat
• het podium
• de televisie

• griezelen
• de lieveling
• de mieren
• rieten
• spieken

• de andijvie
• de energie
• de familie
• de fantasie
• de spinazie
• de traktatie

uitzonderingen
• januari
• februari
• juni
• juli
• januari

• artikel
• benzine
• file
• kantine
• liter
• macaroni
• nasi
• visite
• de nasi
• de visite

• dienaar
• niemand
• Vlieland

afspraak 38

net als fantastisch 

• automatisch(e)
• Belgisch(e)
• elektrisch(e)
• fantastisch(e)
• Indisch(e)
• komisch(e)
• kritisch(e)
• logisch(e)
• praktisch(e)
• technisch(e)
• telefonisch(e)

afspraak 39

net als majesteit 

• de activiteit
• de autoriteit
• de brutaliteit
• de elektriciteit
• de kwaliteit
• de majesteit
• de publiciteit
• de realiteit
• de specialiteit
• de sportiviteit
• de stommiteit
• de universiteit

afspraak 40

weetwoord de chauffeur 

groep 7:
• de capuchon
• de chauffeur
• de chef
• de chimpansee
• de chips
• de chirurg
• de chocola
• de machine
• de parachute
• de rechercheur

groep 8 :
• de/het affiche
• de brochure
• de champignon
• de chantage
• de Chinees
• de crèche
• douchen
• de machinist
• marcheren
• de marechaussee

afspraak 41

weetwoorden liniaal, ideaal, officieel 

iaal
• het filiaal
• de liniaal
• het materiaal
• sociaal
• speciaal

eaal
• het ideaal

ieel
• commercieel (commerciële)
• financieel (financiële)
• ministerieel (ministeriële)
• officieel (officiële)
• principieel (principiële)

afspraak 42

weetwoord club (b=p) 

• abnormaal
• absoluut
• de ambtenaar
• de club
• de eb
• de krab
• de krib
• observeren
• het slib
• het web

afspraak 43

weetwoord extra 

groep 7:
• het examen
• het exemplaar
• het experiment
• de explosie
• de export
• extra
• het maximum
• de mixer
• de taxi

groep 8:
• Beatrix
• de exellentie
• exclusief
• de executie
• de expeditie
• de expressie
• de extremist
• faxen
• de luxe
• de telex
• de/het textiel

afspraak 44

weetwoord restwoorden 

groep 7:
• de brancard
• de bungalow
• de chips
• de clown
• de computer
• het diner
• de drugs
• het interview
• de keeper
• de penalty
• het plastic
• de playbackshow
• de portefeuille
• de premier
• de race
• het team
• het toilet
• trainen
• het trottoir
• het weekend

groep 8:
• de caravan
• de cockpit
• de douane
• failliet
• fair
• de föhn
• het keyboard
• de medaille
• de quiz
• de röntgenfoto
• de service
• de snackbar
• de yoghurt

afspraak 45

regelwoord koninkje 

regel: Als je een woord met ing aan het eind verkleint, moet de g verdwijnen en de k verschijnen. Enkele woorden zullen zich niet aan deze regel storen, maar dat laten ze duidelijk horen.
• het afdalinkje
• het beloninkje
• het botsinkje
• het buiginkje
• het harinkje
• het kettinkje
• het koninkje
• het leidinkje
• het leninkje
• het palinkje
• het schuttinkje
• het sluitinkje
• het storinkje
• het versierinkje
• het vullinkje
• het woninkje

uitzonderingen
• het dingetje
• het kringetje
• het tekeningetje
• het wandelingetje
• het ringetje

afspraak 46

regelwoord slaatje 

regel: Als je een woord met een a, o of u aan het eind gaat verkleinen, laat je die letter dubbel verschijnen.
• het autootje
• het colaatje
• het extraatje
• het fotootje
• het laatje
• het papaatje
• het parapluutje
• het pianootje
• het pindaatje
• het radiootje
• het slaatje
• het strootje

afspraak 47

regelwoorden 's avonds, m'n 

regel: Sommige woorden kun je korter opschrijven door een of twee letters weg te laten. Op de plaats van die letters komt een apostrof.
• 'k (ik)
• m'n (mijn)
• 'n (een)
• 's avonds (des)
• 's-Gravenhage (des)
• 's-Hertogenbosch (des)
• 's middags (des)
• 's morgens (des)
• 's nachts (des)
• 's winters (des)
• 's zomers (des)
• 't (het)
• z'n (zijn)
• zo'n (zo een)

afspraak 48

regelwoord piano’s 

regel: Als je het meervoud schrijft van een woord met aan het eind een a, i, o, u, of y, haal je de apostrof met s erbij.
• de auto’s
• de baby’s
• de diploma’s
• de eskimo’s
• de foto’s
• de iglo’s
• de pinda’s
• de radio’s
• de ski’s
• de taxi’s

afspraak 49

regelwoord een gouden ring 

regel: Een bijvoeglijk naamwoord eindigt op –en, als:
• het een stoffelijk bijvoeglijk naamwoord is.
• het is afgeleid van het voltooid deelwoord van een sterk werkwoord.

• betonnen
• donzen
• houten
• ijzeren
• kartonnen
• koperen
• loden
• papieren
• rieten
• stenen
• wollen
• zilveren

afspraak 50

net als militair 

• autoritair
• Bonaire
• de circulaire
• het meubilair
• de militair
• de miljonair
• ordinair
• parlementair
• populair
• het sanitair
• de stagiaire

afspraak 51

weetwoord café 

• het café
• het comité
• de coupé
• het defilé
• de logé

afspraak 52

weetwoord baby 

• de baby
• het dynamiet
• de dynamo
• het gymnasium
• de gymnastiek
• de hobby
• de hypotheek
• de jury
• de pony
• het symbool
• de symfonie
• sympathiek
• de synagoge
• het systeem
• typen
• typisch

afspraak 53

weetwoord bureau 

• het bureau
• het cadeau
• de eau de cologne
• het niveau
• het plateau
• het tableau

afspraak 54

weetwoord enigszins 

• alleszins
• enigszins
• geenszins

afspraak 55

regelwoorden patiënt, na-apen 

regel 1: Als je in een woord twee opeenvolgende klinkers niet als één klank mag lezen, moet je op de tweede klinker een trema zetten.

regel 2: Als een woord met een klinker aan het eind gekoppeld is aan een woord met een klinker aan het begin en je kunt die klinkers samen verkeerd lezen, dan zet je er een streepje tussen. Dit geldt niet bij telwoorden; die krijgen een trema.

• Azië
• België
• de cliënt
• commerciële
• financiële
• Indonesië
• industriële
• officiële
• de patiënt
• reële

• het auto-onderdeel
• de mede-eigenaar
• na-apen
• de olie-import
• de politie-eenheid
• de radio-omroep
• de zee-eend
• zo-even
uitzonderingen
• drieëndertig
• tweeërlei
• tweeëntwintig

afspraak 56

regelwoorden knieën, koloniën 

regel: Als de klemtoon op de lettergreep met –ie valt, zet ik bij het meervoud het trema op een extra letter e. Als de klemtoon niet op de lettergreep met –ie valt, zet ik in het meervoud het trema op de e ven –ie.
• de amfibieën
• de calorieën
• de drieën
• de fantasieën
• de fotokopieën
• de industrieën
• de machinerieën
• de melodieën
• de theorieën

• de bacteriën
• de financiën
• de koloniën
• meniën
• neuriën
• oliën
• de poriën
• ruziën

afspraak 57

regelwoorden stadsmuur, krantenartikel, keuzeles 

regels: In samenstellingen komt tussen de delen:
-s, als je die bij het koppelen hoort
-en, als je bij het koppelen aan een stomme e hoort en het eerste deel een zelfstandig naamwoord is met alleen een meervoud op –en
een e in alle andere gevallen waarin je bij het koppelen een stomme e hoort. geen extra letter

• de binnendeur
• het bovenbeen
• de havenstad
• de torenspits

-s-
• de dorpskrant
• de meisjesstem
• het meningsverschil
• de rechtzaak
• de staatsschuld
• de stadspoort
• het varkensvlees

-en-
• de dierentuin
• het hondenhok
• het krentenbrood
• de mattenklopper
• de pannenkoek
• de rozengeur
• het ziekenhuis

-e-
• de collectebus
• de gemeenteraad
• goedemorgen
• de groentewinkel
• de hoogtemeter
• de ladekast
• de rodekool
• het tarwemeel
• de ziektekosten

uitzonderingen
• de bakkebaard
• beregoed
• de bolleboos
• boordevol
• grotendeels
• de hartewens
• Koninginnedag
• de maneschijn
• het merendeel
• de paardebloem
• de paddestoel
• reuzeleuk
• de ruggespraak
• de schattebout
• de zonneschijn

afspraak 58

regelwoorden café’s, dictees, zeeën 

regels: Bij woorden met een lange ee klank aan het eind zijn er drie groepen:
• woorden met –é krijgen er in het meervoud een s bij
• sommige woorden met -ee krijgen in het meervoud een s
• andere woorden met –ee krijgen in het meervoud –ën (met een trema).

-és
• de cafés
• de comités
• de coupés
• de defilés
• de logés

-ees
• de abonnees
• de chimpansees
• de dictees
• de dominees
• de toffees

-eeën
• de ideeën
• de feeën
• de pygmeeën
• de sleeën
• de tweeën